De tocht naar Chatham 1667.

Verovering van de "Royal Charles" tijdens de tocht naar Chatham.

In juni 2017 zal de tocht naar Chatham worden herdacht, het is dan exact 350 jaar geleden dat deze plaats vond, in de Engelse geschiedenis boekjes staat de gebeurtenis bekend als "de raid on the Medway" ook wordt er wel gesproken over: "our most glorius defeat".
Na de Engelse strafexpeditie van augustus 1666 op Terschelling bedacht Raadspensionaris Johan de Witt het plan Londen aan te vallen door de Theems op te varen, Londen echter had net de pest (1664-1665) en de grote brand (1666) doorstaan. Michael de Ruyter bedacht een ander plan, hij was op de hoogte gebracht dat de Engelse vloot onbewaakt voor anker in een zijrivier van de Theems, de Medway. Bij het kasteel van Upnor hadden de Engelsen een ketting over de Theems gespannen om schepen buiten te houden.
Op 20 juni 1667 veroveren Nederlandse mariniers het fort van Sheerness waarna van Brakel er in slaagt het admiraalsschip "the Unity" te veroveren zonder een schot te lossen.
De Ruyter arriveerde tegen het einde van de 22ste juni, onder zijn leiding varen  de Nederlanders de volgende dag verder de Theems op tot bij het kasteel van Upnor waar de over de Theems gespannen ketting wordt stukgevaren de "Royal James", de "Royal Oak" en "Loyal London" worden door het inzetten van branders vernietigd.
Drie andere kapitale oorlogsschepen: "de Matthias", "Carolos Quintus" en de "Sancta Maria " ondergaan een zelfde lot. Het Engelse vlaggenschip de"Royal Charles" wordt buitgemaakt en mee genomen naar Nederland ( het hekschild van het schip is in het Rijksmuseum te bewonderen).
Op 24 juni wordt besloten om te keren, de rivier stroom opwaarts werd de ondiep.
Uiteindelijk leid de tocht naar Chatham tot de Vrede van Breda en daarmee tot het einde van de Tweede Engelse oorlog, de Nederlanden blijven Souverein.
De Ruyter, van Ghent en Cornelis de Witt kregen tijdens een feestmaaltijd gedurende de vergadering van de Staten Generaal een gouden erebeker uitgereikt namens de Staten van Holland.

Een aantal evenementen zal deze memorabele en succesvolle operatie opluisteren zowel in Nederland als in Groot Brittannië en zal vergezeld gaan van een stripboek dat zowel in het Engels als in het Nederlands zal worden uitgegeven.

Plundering en verwoesting West-Terschelling 350 jaar geleden, 20 augustus 1666.

Plundering en verwoesting West Terschelling 20 augustus 1666

Oorzaken van het uitbreken van de Tweede Engels-Nederlandse oorlog waren de constante conflicten tussen de Republiek en Engeland over de nederzettingen en de koloniale gebieden.

Directe aanleiding was de bemoeienis van Charles II met het Nederlandse stadhouderschap tijdens het eerste stadhouder loze tijdperk.

Na de overwinning tijdens de 4 daagse zeeslag (11-14 juni 1666) leek het er even op dat Engeland was verslagen, echter tijdens de 2 daagse zeeslag bij North Foreland werd de Nederlandse vloot bijna verslagen en er doemde geldgebrek in de Republiek.

Op 20 augustus 1666 verscheen er een Engels eskader onder Sir Robert Holmes voor de kust van Terschelling. Het eskader had zijn weg gevonden door toedoen van een Nederlandse kapitein, van Heemskerk die bij de slag van Lowestoft deserteerde en uit wraak de Engelse vlootvoogd Holmes er van wist te overtuigen dat er bij Terschelling een rijke buit te halen viel.

Als eerste werd de koopvaardijvloot in het Vlie (tussen Vlieland en Terschelling) overrompeld en verwoest, daarna zette het eskader koers naar het eiland Terschelling waar het onbeschermde dorpje West-Terschelling het moest ontgelden.

West-Terschelling werd destijds  bewoond door vreedzame Mennonieten en door kapiteins in rustte.

Het dorpje werd geplunderd en platgebrand, de schade werd op 1 miljoen pond geschat, 2.000 inwoners van Vlieland en Terschelling lieten het leven, 200 huizen werden verbrand.

Het duurde enige dagen voor dat het nieuws in de Republiek bekend werd, de beurs van Amsterdam ging 3 dagen dicht, de bevolking was woedend, zo woedend dat een opstootje in Amsterdam bijna uitliep op plundering van het huis van Michiel de Ruyter.

In Engeland gingen de vlaggen uit en werd de expeditie daar bekend als "Holmes bonfire" als een triomf gevierd.(in de Republiek stond het bekend als de Engelse furie).

Toen in september de grote brand in Londen uitbrak dachten de Engelsen dat dat de straf van god was voor wat zij in Terschelling hadden aangericht.

De straf van de Republiek liet niet lang op zich wachten, op 22 juni 1667 vond de tocht naar Chatham plaats waarbij men de Theems op voer en de over de rivier gespannen ketting doorbrak en de daar afgemeerde vijandelijke schepen vernietigde.

Na afloop kwam er een verordening dat nimmer er een oorlogsschip van de Republiek werd toegestaan de Theems te bevaren.

De Tweede Engels-Nederlandse oorlog werd tijdens de vrede van Breda op 31 juli 1667 zij het voorlopig beëindigd.